:: Zobacz temat

gurami · moderator

I.

Zaczynając pisać zastanawiałam się czy sprostam zadaniu, bo Lidia Kowalczyk, to dla mnie autorka, która ukrywa bardzo głęboko własne myśli.

Lidia Kowalczyk, znana pod pseudonimem artystycznym jako amandalea, to kolejna osoba, która gości na wielu forach poetyckich. W niektórych miejscach, jako zasłużony członek ich społeczności. Powiedziała kiedyś: "być może jest taka wyspa na jakimś oceanie, która ma jedną przystań i jeden jacht w tej przystani" (II.2005), a ja wykorzystam tą wypowiedź, aby przytoczyć tutaj słowa "zauważymy kiedyś, że nie będzie ich w miejscu naszego ostatecznego postoju" ( M.Pawlikowska - Jasnorzewska "Szkicownik poetycki 12"), bo w utworach Lidii zawsze wyczuwa się takie poszukiwanie peela, który wciąż patrzy daleko, ale nie zawsze w przyszłość. Utwory tej autorki pozwolą czytelnikowi znaleźć spokój, ciszę, płynność, jednak ciszę często przypieczętowuje smutek. Zastanawiam się zawsze nad inspiracją do ich napisania. Znów przytoczę słowa samej autorki, które pozwolą lepiej zrozumieć jej poezję: "zbyt wyblakłe wybiórcze wspomnienia nigdy nie oddadzą prawdy... żyjemy z kimś na co dzień i go nie znamy" (XI.2005). W wierszach Lidii znajdziemy właśnie opis kontaktów interpersonalnych. W utworze "Deszczowy obrazek" (XI.2006) bardzo sprawnie posłużyła się obrazem do zilustrowania naszego istnienia w świecie:
"pod ławką
z podkulonym
obojętny na deszcz

nie śpi
ślepo wpatrzony
w przechodzące stopy"
gdzie wyraźnie ukazała samotności ludzi, siedzących cicho by nie zwracać na siebie uwagi, i drugich, którzy nie zauważają tych w kącie lub na starej ławce pod drzewem, bo ciągły bieg ich po prostu oślepia.

Utwory Lidii Kowalczyk mają jeszcze inne, ważne, cechy. Przede wszystkim są kobiece, liryczne, kiedyś ktoś nawet powiedział, że wiersze tej autorki posiadają "lidyczność" (I.2005) i to jest ich największa wspólna cecha. Taki rodzaj ma jednak swoich przeciwników, no i nie można się temu dziwić. Choć mówi się, że w poezji poszukiwany jest spokój i cisza, to jednak są i takie osoby, które pragną mocnych uderzeń. Często zniechęcone delikatnością odchodzą. Jednak są i tacy, którzy zostają, gdyż poezja Lidii ma jeszcze jedną cechę, ma dwa dna i ta powierzchowna delikatność jest tylko przysłoną, bo "pytań tysiące jak wzburzone fale / rzucając w mroczne unosi tunele" ("nie mam nic do powiedzenia" XI.2005) każe czytać miedzy wersami. To zaleta umieć umieścić dwa obrazy w jednym zapisie.

Starałam się jeszcze znaleźć dosadność w twórczości tej autorki, taki obraz, który nie byłby pokryty delikatnością, mimo że jest ostry i czasami nawet bolący. Przytoczę tutaj słowa: "w objęciach ciemnej bramy/ w czeluściach śmierdzącego podwórka/ niedoszły Romeo i dzisiejsza Julia" ("w objęciach" I.2005), aby pokazać, że istnieją. Tutaj wiersz wyraźnie skierowany jest na drastyczność. Cały, i tu zastosuje odautorski komentarz, "to tylko moje spostrzeżenia" (I.2005), ale jakże trafne spostrzeżenia. Lidia jest bardzo dobrym obserwatorem, potrafi zauważyć, iż świat składa się z wielu barw i nie jest tylko tak, że mamy biel lub czerń, często niestety kolory się mieszają. Jako kobieta spostrzega wiele elementów, które układają się potem w obrazy, a to, że ma w sobie uczucia, (czasami nawet nadmiar, co powoduje, że przeżywa wiele spraw bardzo mocno) wzbogaca jej zapisy. To bardzo ważna cecha nie tylko autorki, ale po prostu człowieka. Lidia powiedziała: "duszę również można okraść i zniszczyć... postarzeć... i nie chodzi tu o odwieczny "konflikt pokoleń" ale właśnie o egoizm i samolubstwo" (III.2005) i bardzo trafnie to ujęła, gdyż egoizm potrafi przyćmić sposób patrzenia i nie dostrzega się wtedy tego, co bezpośrednio nas nie dotyczy, bo skoro nie dotyczy, to lepiej zostawić to z boku.

Czytając wiersze Lidii Kowalczyk chciałabym zwrócić uwagę na kilka, która warto przeczytać:
"ukryte kolce" (XII.2004) to wiersz mocno osobisty, w którym autorka wskazuje na "chwile", przez co zaznacza swój własny sposób postrzegania, o którym już wcześniej pisałam.
"wyrwany ze snu" (II.2005) jest utworem, zabawnym, oczywiście z dozą uczuć i nawet delikatnej nieśmiałości, po prostu zachęca do wstawania rano z łóżka, a czy może być lepszy powód, by zajrzeć do niego. Oczywiście to nie jedyna jego zaleta, ponieważ najważniejszy jego element, to "krokusy", które są oznaka nadziei.
"cuda natury" (IX.2005) jest wierszem, który po prostu maluje obraz, bo autorka potrafi wspaniale malować przed czytającym to co sama ma w myślach zapisując słowa w wersach. Nie brakuje w nich ciepła, ale też ciemniejszych barw, które zawsze mają swoje miejsce w życiu.
"szukając przebiśniegów" (III.2006) - najpierw powiem, że napisany dokładnie w pierwszy dzień wiosny więc to już powinno być zachęceniem. Dodam jeszcze, że tak jak szuka się wiosennych oznak, tak w życiu należy szukać śladów, które zaprowadzą nas do dobrych chwil. Ten wiersz jest smutny, bo peel przywołuje wspomnienia, a "boli/ radości wspomnienie".
"pora kwitnienia" (XII.2006) to wiersz, ale wiersz to zbyt ogólnie, to erotyk przepełniony wrażliwością, i nie można tego nie zauważyć. Dodatkowo dodam, że utwór po prostu mobilizuje do odbioru poprzez zmysły.
"niedorzecznie" (I.2007) to utwór o , do którego przedstawienia użyję komentarza odautorskiego: "mnie matecznik kojarzy się z miejscem, gdzie zranione zwierze chowa się by leczyć swoje rany... jest miejscem niedostępnym ale i bezpiecznym", a reszta znajduje się już w samym utworze.

Nie wiem, czy ujęłam wszystko, co powinnam ująć pisząc o tej autorce. Poezja Lidii Kowalczyk ma swoją specyfikę, która wymaga oderwania się od tego, co akurat jest obok, żeby móc wejść w zapisane słowa. Osoby, którym się to nie uda, bo jednak inaczej postrzegają poezję, nie znajdą niczego, co ciekawi, chyba że sam dobór słów, ale zapis, to jednak nie cała poezja Lidii. Jednak różnorodny odbiór poezji, jak w każdego sposobu pisania, przyciąga lub odpycha. Utwory tej poetki mają moc przyciągania, a krytyka tylko podbudowuje ich obraz. Powiem jeszcze, że jej poezja, podczas czytania wywołuje emocje, które "zamykając powieki rozbudzała/ pozwalając by chmury/ odeszły za ściany" ("asamblaż" I.2007) "w bajkowej scenerii / gdzieś pod górskim szczytem" ("ogrodami wspomnień" I.2007)

(Sylwia Kanicka (24.01.2007))

Christine · administrator

Dzięki, Gurami, za powyższe słowa Smile

Myślę, że o wierszach Lidii - Amandeali można by pisać bez końca, bo napisała ich wiele i bardzo różnych. Niemniej przylgnęło do autorki określenie "lidyczność", bo mają wspólną nutę jej osobowości. Czasem oburza się na to określenie, ale niesłusznie, bo to znaczy, że jej poezja jest rozpoznawalna, charakterystyczna - zmienia się tylko tematyka, nastroje, sposób zapisu.

stary krab

Gurami, dziękuję Ci za przybliżenie, skłonienie do poważniejszej refleksji nad utworami Lidi. Słowo kraba, że przeczytam choć ze cztery z przedstawionych wierszy i w spokoju pomedytuję. Bo bieżące zapoznanie się z nowym tekstem nie zawsze wywołuje trwalszy ślad. Cool